Beitragsseiten

เหตุกตฺตุรูป

 

๕๗๑. ปโยชกพฺยาปาเร ณาปิ จ [. ๔๓๘; รู. ๕๔๐; นี. ๙๑๔]

 

โย สุทฺธกตฺตารํ ปโยเชติ, ตสฺส ปโยชกสฺส กตฺตุโน พฺยาปาเร กฺริยตฺถา ณิ จ ณาปิ จ โหนฺติฯ ณานุพนฺธา วุทฺธุตฺถาฯ

 

เตสุ จ อาการนฺตโต [‘อโต’ (โมค.)] ณาปิเยว โหติ, ทาเปติ, ทาปยติฯ

 

อุวณฺณนฺตโต ณิเยว, สาเวติ, สาวยติฯ

 

เสสโต ทฺเวปิ, ปาเจติ, ปาจยติ, ปาจาเปติ, ปาจาปยติฯ

 

ปโยชกพฺยาปาโรปิ กฺริยา เอวาติ ตทตฺถวาจีหิ ณิ,-ณาปีหิ ปรํ วิภตฺติ, ปจฺจยา ภวนฺติ, ธาตฺวนฺตสฺส จ ณิ, ณาปีนญฺจ วุทฺธิฯ

 

โส มคฺคํ ภาเวติ, เต มคฺคํ ภาเวนฺติ, ตฺวํ มคฺคํ ภาเวสิ, ตุมฺเห มคฺคํ ภาเวถ, อหํ มคฺคํ ภาเวมิ, มยํ มคฺคํ ภาเวมฯ

 

๕๗๒. อายาวา ณานุพนฺเธ [. ๕๑๕; รู. ๕๔๑; นี. ๑๐๒๙]

 

เอ, โอนํ กเมน อาย, อาวา โหนฺติ สราโท ณานุพนฺเธ ปจฺจเย ปเร, สุตฺตวิภตฺติยา อณานุพนฺเธปิ อายา’วา โหนฺติฯ

 

เค-สทฺเท, คายติ, คายนฺติฯ

 

อปปุพฺโพ เจ-ปูชายํ, อปจายติ, อปจายนฺติฯ

 

เฌ-จินฺตายํ, ฌายติ, ฌายนฺติ, อุชฺฌายติ, นิชฺฌายติ อิจฺจาทิฯ

 

๕๗๓. ณิณาปฺยาปีหิ จ [‘‘…วา’’ (พหูสุ)]

 

ณิ, ณาปิ, อาปีหิ จ กตฺตริ โล โหติ วาฯ

 

การยติ, การาปยติ, สทฺทาปยติฯ

 

อิมินา อสเร ฐาเน อยาเทสโต ปรํ อกาโร โหติ, โส มคฺคํ ภาวยติ, ภาวยนฺติ, ภาวยสิ, ภาวยถ, ภาวยามิ, ภาวยามฯ

 

อิติ เหตุกตฺตุรูปานิฯ